Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện pháp lệnh dân số - đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình xây dựng pháp luật về dân số của Việt Nam

In

population

Hà Nội, 24 tháng 9 năm 2013 - Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện pháp lệnh dân số của Việt Nam do Tổng cụ DS-KHHGĐ tổ chức đã diễn ra ngày hôm nay tại Hà Nội. Hội nghị là cơ hội quý báu để các đại biểu cùng nhau thảo luận những bài học và kinh nghiệm trong nước và quốc tế nhằm đánh giá việc thực hiện Pháp lệnh dân số của Việt Nam cũng như định hướng cho việc xây dựng Luật Dân số.

Điều hành hội nghị là Phó Thủ tướng Chính Phủ Nguyễn Thiện Nhân, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Viết Tiến, Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ Dương Quốc Trọng và Trưởng Đại diện Quỹ Dân số LHQ tại Việt Nam Ông Arthur Erken.

Thành tựu và thách thức

Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Viết Tiến nhấn mạnh Việt Nam đã được nhiều thành tựu đáng kể trong công tác dân số và KHHGĐ kể từ khi Pháp lệnh Dân số có hiệu lực. Việt Nam cũng đạt được những thành tựu đáng kể trong việc đạt được các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ. Mức sinh đã giảm một cách bền vững. Tỷ lệ tử vong bà mẹ và tử vong trẻ em cũng giảm rõ rệt. Tuy nhiên, Việt Nam cũng đang gặp nhiều thách thức như mất cân bằng giới tính khi sinh và già hóa dân số. Chính vì vậy cần có thêm nhiều nỗ lực hơn nữa và sự hợp tác giữa các bộ, ban ngành có liên quan.

Thời gian hành động

Hội nghị quốc tế về Dân số và Phát triển (ICPD), diễn ra vào năm 1994 đã nhấn mạnh mối quan hệ giữa dân số, phát triển và sự mạnh khỏe, hạnh phúc của từng cá nhân. Tại Hội nghị này, 179 quốc gia trong đó có Việt Nam đã thông qua Chương trình hành động 20 năm (PoA). Đây là sự chuyển đổi định hướng từ kiểm soát số lượng dân số sang việc hướng tới cuộc sống khỏe mạnh và hạnh phúc của con người, nhằm đạt được quyền con người cơ bản và phổ cập.

Trong bài phát biểu của mình, Ông Arthur Erken nhấn mạnh rằng Luật dân số nên dựa trên các nguyên tắc của Chương trình Hành động ICPD năm 1994 mà Việt Nam đã tham gia ký kết. Chương trình hành động ICPD đã khẳng định rằng: "tất cả các cặp vợ chồng và các cá nhân có quyền quyết định và có trách nhiệm về số con, thời gian sinh con và khoảng cách giữa các lần sinh con. Họ cũng cần phải có thông tin và phương tiện cần thiết giúp họ thực hiện điều đó". Câu nói này nên được đặt làm nền tẳng khi xây dựng các chương trình liên quan đến dân số. "Do vậy, chúng tôi kêu gọi tất cả các bên có liên quan đảm bảo rằng Luật dân số tập trung vào việc nâng cao sức khỏe và cuộc sống hạnh phúc của phụ nữ và nam giới, trẻ em gái và trẻ em trai; đảm bảo quyền và sự lựa chọn của các nhóm dân số khác nhau nhằm đạt được chất lượng cuộc sống của toàn bộ dân số; và cần đầu tư vào nhóm dân số trẻ như là một trong những ưu tiên hàng đầu, đồng thời cũng phải quan tâm tới nhu cầu của nhóm dân số cao tuổi".

Luật dân số cần phải giải quyết những thay đổi nhân khẩu học

Việt Nam đang xây dựng Luật dân số dựa trên các bài học và kinh nghiệm từ việc thực hiện Pháp lệnh Dân số cũng như các bài học từ các quốc gia khác về những ảnh hưởng của thời kỳ quá độ dân số, mức sinh thấp và đáp ứng chính sách.

Chỉ đạo hội nghị, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh vấn đề dân số vô cùng quan trọng, không chỉ có ý nghĩa tác động đến ngày hôm nay mà có ý nghĩa cho sự phát triển của đất nước tới 30 - 50 năm nữa. Phó Thủ tướng đề nghị ngành Dân số khi xây dựng chính sách phải có tầm nhìn xa và phải có sự tính toán cho phù hợp. Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân chỉ đạo: "Chúng ta đang xây dựng Luật Dân số, đề nghị các đồng chí khi xây dựng dự luật quan trọng này tiếp thu các bài học trong 10 năm thực hiện Pháp lệnh Dân số, hơn 50 năm thực hiện chính sách dân số của Việt Nam, các bài học quốc tế, cả bài học thành công cũng như chưa thành công... để có được một bộ luật tốt nhất, phù hợp, thúc đẩy công tác dân số nói riêng, sự phát triển của đất nước nói chung".

Diễn biến trong khu vực

Từ ngày 16 đến 20 tháng 9 năm 2013, các đại diện từ 40 quốc gia bao gồm cả Việt Nam do Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Viết Tiến làm trưởng đoàn, đã tham dự Hội nghị về Dân số Châu Á Thái Bình Dương lần thứ 6 ở Bangkok. Hội nghị đã điểm lại những thành công, thách thức trong khu vực và các ưu tiên trong tương lai về lĩnh vực dân số và phát triển. Đây cũng là cơ hội để xây dựng chương trình nghị sự về dân số của khu vực trong thập kỷ tiếp theo và sau này. Phiên họp đã thông qua Tuyên bố cấp Bộ trưởng, đây là thông tin đầu vào từ châu Á Thái Bình Dương cho phiên họp đặc biệt của Đại hội đồng Liên hợp quốc về Hội nghị quốc tế về Dân số và Phát triển sau năm 2014.

Đánh giá Hội nghị quốc tế về Dân số và Phát triển sau năm 2014 sẽ cho thấy những gì đã làm tốt, cách thức ứng phó với thách thức mới, và sau cùng sẽ đưa ra các khuyến nghị để đảm bảo mỗi cá nhân có cuộc sống mạnh khỏe và đầy đủ, được tôn trọng phẩm giá và được hưởng các quyền bình đẳng trong thế giới sau năm 2014.

Để có thêm thông tin